Tauira 5: Te Tūhono i ngā Ao e Rua
Bridging Two Worlds
E anga nui ana tēnei tauira ki ngā uauatanga tērā ka hua ake i ngā kaupapa Māori i roto i ngā kawenga ngaio, i roto anō i ngā kōrerorero ngaio i waenga i ngā hoamahi rangatahi me ngā hoamahi taipakeke. He wāhine katoa ēnei i uru mai ki te uiuinga nei, tae atu ki ngā kaiwhakaputa whakaaro, engari ka hāngai tonu ngā pātai me ngā whakawhiti whakaaro ki ērā ka puta ake mēnā he tāne kē ngā hoamahi i te tauira.
He nui ngā kōrero o tēnei tauira mā ērā e mahi ana i waho o ngā akomanga reo Māori. Koinei hoki te inoi a tētahi o ngā wāhine i whai wāhi mai ki ngā uiuinga: “Anei anō tētahi huarahi, he pai mō te ao Māori, he painga kei roto i tēnei mō te ao Pākehā. Tirohia, hara mai, tirohia, noho mai ki ahau, i te taha i ahau. Kei a ia ēnei kai o te ao Māori, ākene pea kei reira he painga mō te ao Pākehā.”
I te mātakitaki a Leeana Herewini, he kaitohutohu Māori i Te Whare Wānanga o Waikato, i tētahi hoamahi pakeke ake, i a Wini Emery, e whakahaere ana i tētahi hui whakapakari pouako. I āhua āwangawanga ia i te whakautu a Wini ki te pātai a tētahi pouako, engari me te kore tonu e mōhio me pēhea tana whakaara ake i tana āwangawanga. Ko tana pātai ki a ia anō, “Ka pēnei anō taku kōrero ki tōku kuia?”
Ngā akoranga matua ka puta ake i tēnei tauira e pā ana ki ngā ISTE
Ko te ngako o tēnei tauira, kei ngā ataata, e kitea ai ngā pakeke tokotoru me ngā rangatahi tokotoru e whakautu ana i ētahi pātai e pā ana ki te kaupapa kua huaina i runga ake nei. I a tātou ka whai haere i ngā whakawhiti kōrero, ka rongo tātou i ngā whakaaro huhua e āta tukutuku ana i te haeata ki te take nei me ngā kaupapa e noho tūāpapa mai ana ki raro iho. Ahakoa e mārama ana koe, tō rōpū rānei ki te reo, kāore rānei, ka mārama noa ake koutou ki ngā take e āta tirohia ana i konei ki te mātakitaki koutou i ngā ataata.
Kei ngā tānga o ngā kupu kōrero te whakapākehātanga o ngā kōrero i puta ake i ngā ataata, mā te hunga kāore e kōrero Māori. Waihoki, arā tētahi putanga reo Pākehā o te tauira. Ahakoa e anga whāiti ana te tauira ki ngā kaupapa Māori i roto i ngā kawenga ngaio a te kaiwhakangungu i ngā pouako o nāianei, tērā tonu pea kua kite wheako tō rōpū ISTE i ētahi atu āhuatanga pēnei i āhua raru ai rātou, i ara ake ai ētahi o ngā pātai kua takoto i konei – hei tauira, ko tētahi horopaki Pākehā i whakatenetene ai te kaiwhakangungu kāore i pērā rawa te roa ki tāna mahi ki te whakaatu i ōna whakaaro ki tētahi pou whakahaere, ki tētahi kaiārahi rānei.
Ko te mihi i te tīmatanga o te tauira e whakataki ana i ngā wāhine i whai wāhi mai, i inoitia kia whakautu i ngā pātai hāngai tonu, i ngā pātai uaua tonu. E whakawhiti whakaaro ana rātou i waenganui i a rātou anō, engari me te kōrero anō pea ki te hunga mātaki. Ko ngā hononga ngaio te arotahinga o ā rātou kōrerorero, ā, e kitea ana tēnei i roto i te pai o tā rātou awhi, o tā rātou manaaki, tētahi i tētahi, i a rātou e whāwhā ana, e whiriwhiri ana i ngā take rapu mātauranga i runga i te kaupapa Māori.
Kei te mata tuatahi o te tauira e mea ana ka hāngai anō ngā pātai me ngā whakawhiti kōrero ki ngā tāne taipakeke me ngā tāne tamariki ake. Engari e kore e hāngai ki ngā horopaki reo Māori ko ngā tāne ngā mea pakeke ake, ko ngā wāhine ngā mea tamariki ake, ko ngā wāhine rānei ngā mea pakeke ake, ko ngā tāne ngā mea tamariki ake.
Kia mōhio mai anō koe, he rahi tonu ētahi o ngā tuhinga e rārangi mai ana ki “Engaging with the literature”, i te mata 3 (Beliefs), me te mata 4 (Addressing the inquiry question) – hei tauira, te pūrongo Te Kōtahitanga o te tau 2007, te tuhinga matapaki rānei a Charles Royal. Me tīpako tō rōpū i ngā wāhanga e hāngai ana hei arotahinga mō ngā whakawhiti whakaaro.
Te whakaata a tēnei tauira i te riponga uiui, hanga mātauranga o te ISTE
- Previous item
Case 4 overview > - Next item
Case 5 overview >
